Leczenie pęknięć skóry

Co to jest pęknięcie skóry?

Pęknięcie to, zgodnie z definicją, głęboki, linijny ubytek w naskórku i w skórze właściwej, który goi się z pozostawieniem blizny. Ponieważ pęknięcie wiąże się z przerwaniem anatomicznej ciągłości skóry, z tego powodu należy je traktować jako drobną ranę. Zmiany o charakterze pęknięć najczęściej lokalizuje się na skórze stóp i dotyczą najczęściej miejsc zapalnych lub zrogowaciałych i narażonych na rozciąganie, takich jak pięta, skóra między palcami, skóra w miejscu przejścia z podeszwy do placów oraz okolica zgięć podeszwowych stawów palców. Pęknięcia stosunkowo często dotyczą skóry dłoni, rzadziej okolicy kątów ust lub okolicy odbytu [1]. Początkowe objawy przy powstawaniu pęknięcia to uczucie wzmożonego napięcia skóry, nawet przy bardzo delikatnym nacisku. Z czasem skóra staje się przesuszona i nadwrażliwa, czemu towarzyszy uczucie swędzenia. W kolejnym etapie zmienione okolice mogą przybierać kolor żółtawy lub brązowy, a skóra jest wyczuwalnie twardsza. Przesuszona skóra może się łuszczyć. Pęknięcia mogą się dalej pogłębiać i utrudniać chodzenie, a w kolejnym etapie mogą krwawić co może sprzyjać zakażeniom bakteryjnym [1-2].

 

Leczenie pęknięć skóry

Jak zapobiegać pęknięciom

Z uwagi na fakt, że główną przyczyną pękania skóry jest jej odwodnienie, to zapobiegać powstawaniu pęknięć najlepiej poprzez odpowiednie nawilżanie skóry. W wyniku niedostatecznego nawilżenia tworzą się grube warstwy zrogowaciałego naskórka, a pogrubiała skóra nie regeneruje się prawidłowo. Skóra na dłoniach i podeszwach bardzo często pęka w obrębie odcisków, które stanowią fragmenty żółtawej, grubej i przesuszonej skóry a nieleczone z czasem mogą pękać pod wpływem nacisku. Odciski bardzo często powstają u osób, które noszą buty z odkrytą piętą, gdyż takie obuwie nie zapewnia stopom właściwej podpory. Ponadto odciski powstają w obrębie skóry dłoni u osób wykonujących pracę fizyczną. Skóra dłoni często pęka u osób mających styczność z drażniącymi substancjami, takimi jak detergenty. Należy zatem ograniczać kontakt bezpośredni z detergentami, gdyż częsty kontakt z nimi powoduje niszczenie bariery ochronnej skóry i w stosunkowo krótkim czasie może być przyczyną pękania skóry. Jeżeli jest to możliwe należy nosić rękawice ochronne, które chronią skórę przed działaniem czynników wysuszających i drażniących [1-2].

Do powstawania pęknięć skóry przyczyniają się następujące czynniki: brak nawilżenia, stosowanie silnie działających mydeł, mocne szorowanie skóry, mycie rąk naprzemiennie w gorącej i zimnej wodzie, niewycieranie rąk lub stóp do sucha, otyłość, cukrzycę, niedoczynność tarczycy, brak witamin i minerałów w diecie. Przewlekłe choroby skóry, takie jak łuszczyca oraz atopowe zapalenie skóry również są przyczyną przesuszenia skóry. Ponadto do suchości skóry przyczynia się suche powietrze w ogrzewanych mieszkaniach oraz narażenie skóry na niskie temperatury. Rzadziej pękanie skóry na palcach może być objawem grzybicy skóry [1-2].

Jak sobie radzić z pęknięciami skóry

Najlepszą metodą radzenia sobie z pęknięciami skóry to regularne stosowanie kremu nawilżającego. Najlepiej aby w jego składzie znajdował się mocznik, gdyż ma on działanie
zmiękczające oraz reguluje proces rogowacenia naskórka. Ponadto skuteczne są także kremy z witaminą A, która odpowiada m.in. za integralność błony komórkowej, wpływa na prawidłowe funkcjonowanie komórek skóry, reguluje jej wzrost oraz utrzymuje prawidłowy stan skóry, włosów i paznokci [1-2].

W walce z suchą skórą pięt sprawdzają się także tarki do stóp, które umożliwiają szybkie pozbycie się martwego naskórka. Należy bardzo dokładnie dobierać obuwie, w szczególności należy unikać noszenia zbyt luźnych lub za ciasnych butów. Gdy wykonujemy zawód wymagający długiego stania, zwłaszcza na twardej powierzchni, warto wybierać obuwie z odpowiednią amortyzacją. Należy ograniczyć także chodzenie w butach na obcasach. Do powstania pęknięć na stopach przyczynia się także noszenie płaskiego obuwia z cienką podeszwą, gdyż chodzenie w nich zwiększa nacisk na piętę- podobnie jak w przypadku szpilek [1-2].

Biorąc pod uwagę fakt, że pęknięcia skóry to właściwie drobne rany to aby przyspieszyć ich gojenie można wykorzystać preparaty stosowane z powodzeniem w leczeniu drobnych ran. W celu zapobiegania wtórnym zakażeniom można zabezpieczyć pęknięcia plastrem lub opatrunkiem, ewentualnie nałożyć maść z antybiotykiem. Ciekawym rozwiązaniem jest opatrunek – plaster w formie żelu, który nie tylko chroni pękniętą skórę przed zabrudzeniem, ale także przyspiesza jej regenerację. Najbardziej nowoczesne produkty tego typu mają postać żelu, który po nałożeniu na miejsce zranienia zasycha i tworzy przezroczystą powłokę, czyli „plasterek”. Plastry te zmniejszą ból (pęknięta skóra pod wpływem ruchu ręki czy stopy nie otwiera się ponownie), są odporne na wodę (nie zmywa się przy codziennym funkcjonowaniu) oraz elastyczne (nie brudzi się i nie odkleja się jak klasyczny plaster). Pęknięta skóra pod tym plastrem jest skutecznie chroniona przed czynnikami zewnętrznymi, nie rozchodzi się co stwarza lepsze warunki do gojenia, niż przy stosowaniu tradycyjnych plastrów. Takie rozwiązanie szczególnie przydatne będzie u osób często moczących dłonie czy podeszwy podczas prac domowych ale także podczas uprawiania sportu, np. podczas windsurfingu [1].

 

Dr n.med. Oliwia Jakubowicz
specjalista dermatologii i wenerologii

 

Piśmiennictwo
1. S. Jabłońska, S. Majewski. Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową. Warszawa 2005, PZWL.
2. W.H.C. Burgdorf, G. Plewig, H.H. Wolff, M. Landthaler. Braun-Falco Dermatologia. Lublin: Wydawnictwo Czelej, 2011.

HELP/109/01-2020

Data publikacji: 19.02.2020

Help4Skin

Poznaj serię produktów Help4Skin

_•
_ 

Rany

Kompendium wiedzy nt. gojenia ran

Jak wspomóc leczenie odleżyn?
Rany
Jak wspomóc leczenie odleżyn?

Odleżyna to ognisko martwicy skóry, obejmujące często tkankę podskórną a czasami mięśnie i kości, powstające w wyniku długotrwałego ucisku i niedotlenienia tkanek. Odleżyny mogą powstawać także w o...

O gojeniu ran na mokro
Rany
O gojeniu ran na mokro

Przez dziesiątki lat medycyna zalecała dla szybszego leczenia ran zakładanie opatrunków wysuszających, które wchłaniały wydostająca się z ran treść, najpierw krwistą, potem surowiczą. Opatrunki tak...

Plaster w żelu na gojenie ran
Pęknięcia skóry
Plaster w żelu na gojenie ran

Doskonałym i bardzo nowoczesnym rozwiązaniem do zaopatrywania ran są plastry w żelu. Opatrunki te nie tylko chronią ranę przed zabrudzeniem, ale także przyspieszają regenerację skóry.

...
Gojenie ran przewlekłych
Rany
Gojenie ran przewlekłych

W zależności od szybkości gojenia rany dzielimy na ostre i przewlekłe. Rany ostre nie stanowią poważnego problemu medycznego ponieważ goją się szybko, zwykle w ciągu 2-7 dni. Z kolei rany przewlekł...

Opatrunki w warunkach domowych
Pęknięcia skóry
Opatrunki w warunkach domowych

Doskonałe i bardzo nowoczesne rozwiązanie do samodzielnego zaopatrywania ran stanowią plastry w żelu. Opatrunki te nie tylko chronią ranę przed zabrudzeniem, ale także przyspieszają regenerację skó...

Wspomaganie leczenia stopy cukrzycowej
Rany
Wspomaganie leczenia stopy cukrzycowej

Stopa cukrzycowa to jedno z przewlekłych powikłań cukrzycy, mogące występować u chorych na cukrzycę typu 1 i cukrzycę typu 2, które w krótkim czasie może doprowadzić do ciężkiego inwalidztwa. Wedłu...

Jak leczyć otarcia pięt?
Rany
Jak leczyć otarcia pięt?

Najczęstsza przyczyna otarć pięt to nowe, niewygodne obuwie. Podczas noszenia takich butów w pierwszej kolejności pojawiają się otarcia. W miejscu, gdzie but jest zbyt ciasny lub za duży, wy...

Jak przyspieszyć gojenie ran?
Rany
Jak przyspieszyć gojenie ran?

Gojenie się ran to złożony proces, w który zaangażowane są komórki skóry, krwi, układ odpornościowy oraz szereg krążących w organizmie substancji. Proces gojenia rany rozpoczyn...

Fakty i mity w leczeniu ran i oparzeń
Rany
Fakty i mity w leczeniu ran i oparzeń

Z ranami i oparzeniami mamy do czynienia na co dzień. Każdy z nas ma podstawową wiedzę w tym zakresie i potrafi na swój sposób sobie z nimi radzić. Jednak w postępowaniu z ranami i op...

Metody leczenia ran
Rany
Metody leczenia ran

W pierwszej kolejności należy obejrzeć miejsce zranienia i ocenić czy będzie konieczna konsultacja z lekarzem. Szczególnie należy ocenić ranę pod kątem jej typu, głębokości, nasilenia krwawienia, s...

Oczyszczanie i dezynfekcja ran
Rany
Oczyszczanie i dezynfekcja ran

Opatrunki zakładane na rany cechują się większą skutecznością, gdy przed ich założeniem poddamy ranę właściwym zabiegom oczyszczającym. Regularne powtarzanie tych czynności skraca znacząco okres le...

Jak leczyć zadrapania, skaleczenia i rany u dziecka?
Rany
Jak leczyć zadrapania, skaleczenia i rany u dziecka?

Zadrapania, skaleczenia i rany stanowią dosyć powszechny problem w grupie dzieci. Przyczynia się do tego ich duża ruchliwość oraz ciekawość świata. Do powstania niewielkich urazów najczęściej docho...

Rany jatrogenne – sposoby leczenia
Rany
Rany jatrogenne – sposoby leczenia

Rany jatrogenne to rany powstające w wyniku działania lekarza lub innego pracownika służby zdrowia, który tworzy je w celu diagnostyki lub w związku z prowadzonym leczeniem. Rany jatrogenne ...

Fazy gojenia się rany
Rany
Fazy gojenia się rany

Rana to przerwanie anatomicznej ciągłości tkanek lub ich uszkodzenie pod wpływem działania czynnika uszkadzającego. Do klasycznych cech rany zaliczamy: ból, krwawienie i zianie. Zianie, czyl...

Jak przebiega gojenie się ran i skaleczeń
Rany
Jak przebiega gojenie się ran i skaleczeń

Czas i przebieg procesu gojenia się rany zależą od wielu czynników. Duży wpływ na przebieg procesu gojenia się rany mają cechy rany, tj. jej rozmiar, kształt, rodzaj, ilość uszkodzonych tkan...

Rodzaje ran i skaleczeń
Rany
Rodzaje ran i skaleczeń

Zgodnie z definicją raną nazywamy anatomiczne przerwanie ciągłości powłok zewnętrznych (skóry, błony śluzowej) oraz znajdujących się głębiej tkanek pod wpływem działania czynnika uszkadzając...

Rany szarpane - leczenie i gojenie
Rany
Rany szarpane - leczenie i gojenie

Rana szarpana to rana powstająca w wyniku gwałtownego działania zakrzywionego narzędzia o tępej lub kanciastej krawędzi, np. haka lub bosaka, który działa skośnie lub stycznie do powierzchni...

Urazy – przecięcia i rany szarpane
Rany
Urazy – przecięcia i rany szarpane

W pierwszej kolejności należy dokładnie obejrzeć miejsce zranienia i ocenić czy będzie konieczna konsultacja z lekarzem. W przypadku gdy rana nie wymaga konsultacji lekarskiej pierwszym działaniem ...

Leczenie ran, skaleczeń
Rany
Leczenie ran, skaleczeń

Rany i skaleczenia stanowią powszechny problem, z którym spotykamy się zarówno życiu codziennym jak i w pracy zawodowej. Wyróżniamy wiele podziałów ran i skaleczeń, kt&o...

Pękanie i otarcia skóry w miejscach intymnych
Rany
Pękanie i otarcia skóry w miejscach intymnych

Przyczyn otarć i pęknięć w okolicach intymnych może być wiele, m.in. mogą prowadzić do nich niektóre formy aktywności fizycznej, niewłaściwa higiena intymna oraz noszenie źle dobranej bieliz...

Jak opatrywać pęknięcia naskórka
Rany
Jak opatrywać pęknięcia naskórka

Wśród przyczyn powstawania pęknięć skóry wymienia się: brak nawilżenia, stosowanie silnie działających mydeł, mocne szorowanie skóry, mycie rąk naprzemiennie w gorącej i zimnej...

Sposoby na sączące się rany
Rany
Sposoby na sączące się rany

Ran sączących nie należy dotykać, pod żadnym pozorem nie wolno przebijać powstałych pęcherzy. Wynika to z faktu, że naskórek w nich odbudowuje się bardzo powoli i jest niezwykle wrażliwy a k...

Rany chirurgiczne
Rany
Rany chirurgiczne

Każda rana chirurgiczna wymaga szczególnej pielęgnacji, o czym są informowani pacjenci przez personel medyczny w momencie opuszczenia szpitala. Powierzchnię rany chirurgicznej należy dezynfekować ...

Pękanie skóry dłoni i stóp - jak sobie radzić?
Pęknięcia skóry
Pękanie skóry dłoni i stóp - jak sobie radzić?

Pękająca skóra na dłoniach pojawia się najczęściej na opuszkach palców, zgięciach palców, na skórze pomiędzy palcami, wokół paznokci, a także na wybranych fragmentach skóry dłoni lub na całych dłon...

 
•